خواهش میکنم نادیده نگیرید

نکات مدیریتی

۱- هنگامی که می دانید کسی یا چیزی بر حق است آن را نادیده نگیرید
۲- نقطه آغاز تصمیم های بهتر نقطه پایان تصمیم های بدتر است
۳- اراده کنید که استاد تحول باشید نه قربانی آن
۴- با تمرکز مداوم بر روی عملکرد خود و نتایج حاصل از آن بر سرعت کار خود بیافزایید
۵- خوب بودن بندرت برای موفقیت کافی است عالی بودن را معیار خود قرار دهید و از متوسط بودن بپرهیزید

مديريتي

تورم مدیریتی

كارمند تازه وارد

مردي به استخدام يك شركت بزرگ چندمليتي درآمد. در اولين روز كار خود، با كافه تريا تماس گرفت و فرياد زد: «يك فنجان قهوه براي من بياوريد.»
صدايي از آن طرف پاسخ داد: «شماره داخلي را اشتباه گرفته اي. مي داني تو با كي داري حرف مي زني؟»
كارمند تازه وارد گفت: «نه»
صداي آن طرف گفت: «من مدير اجرايي شركت هستم، احمق.»
مرد تازه وارد با لحني حق به جانب گفت: «و تو ميداني با كي حرف ميزني، بيچاره.»
مدير اجرايي گفت: «نه»
كارمند تازه وارد گفت: «خوبه» و سريع گوشي را گذاشت

در نظامهاى مادى آبادى وجود دارد؛ يعنى قدر مطلق پيشرفتهاى مادى خوب است؛ اما در مورد همان پيشرفتهاى مادى هم تعادل و نگاه عادلانه وجود ندارد. يعنى شما الان مثلاً مى‏بينيد كه در كشور ثروتمندى مثل آمريكا، ثروتمندش اولين ثروتمند دنياست، ليكن فقيرش هم گاهى بدترين فقير دنياست؛ از سرما ميميرد، از گرما ميميرد، از گرسنگى ميميرد. طبقه‏ى متوسطى در آنجا زندگى ميكنند كه اگر شبانه‏روز، تمام‏وقت، با همه‏ى توان كار نكنند، نميتوانند شكمشان را سير كنند. اين براى بشر خوشبختى نيست، اين براى يك جامعه خوشبختى نيست. بله، توليد ناخالص داخلى‏اش را نگاه كنى، ده برابرِ يك كشور ديگر است؛ اين كه دليل نشد. يعنى حتّى در برخوردارى‏هاى مادى هم عدالت نيست، همه ‏گيرى نيست؛ يعنى همه برخوردار نيستند؛ چه برسد به برخوردارى معنوى؛ آرامش روانى نيست، توجه به خدا نيست، تقوا و پرهيزگارى نيست، پاكدامنى و طهارت نيست، گذشت و اغماض نيست، ترحم و دستگيرى از بندگان خدا نيست؛ و نيست و نيست و نيست.

وارث ثروت یا ثروت آفرین

برای نگهداری یک کودک یتیم دو خانواده ثروت مند داوطلب شده بودند. چون شرایط مالی هر دو خانواده یکسان بود از شیوانا خواستند تا نظر دهد کودک نزد کدام خانواده باشد تا آینده ای بهتر پیدا کند.شیوانا از خانواده اول خواست تا توضیح دهد چگونه به ثروت رسیده است و منبع درآمدشان چیست؟
مرد خانواده که فردی چاق و فربه بود با غرور گفت:"از پدرم زمین و اموال فراوانی به من ارث رسیده است.بخشی از این اموال را اجاره داده ام و بخشی را نیز به صورت پول در اختیار مردم قرار می دهم و از سود آنها هر ماه ار تزاق می کنیم.بیشتر تفریح می کنیم و آخر هر ماه چند ساعتی برای گرفتن سود و اجاره وقت می گذارم. شرایط زندگی و تفریح برای این کودک در خانواده من کاملا فراهم است."مرد دوم که چهره ای ورزیده و عضلانی داشت گفت:"از پدر چیز زیادی به من ارث نرسیده است. اما خودم با کار و تلاش چندین مزرعه و باغ را تهیه کرده ام و معدنی دارم که خودم به همراه گارگرانم از آن ذغال سنگ استخراج می کنیم و می فروشیم. البته از لحاظ مالی مشکلی نداریم ولی اگر بیکار بمانیم به تدریج فقیر می شویم و باید برای حفظ ثروت دائم تلاش کنیم. البته سعی می کنیم به بچه سخت نگذرد ولی او هم باید تا حدودی تلاش کند تا بتواند شرایط کاری ما را درک کند در هر حال از بابت آسایش و امکانات کودک کم و کسری نخواهند داشت."شیوانا سری تکان داد و گفت:"خانواده اول ظاهر استراحت و راحتی بیشتری در اختیار کودک قرار میدهند و خانواده دوم ضمن فراهم ساختن امکانات،کار و زحمت بیشتری از کودک طلب خواهند کرد . اما در نظر داشته باشید که خانواده اول با وابستگی شدید به میراث پدری و اتکا کامل به سود حاصل از ثروت عملا هنر و مهارتی را به کودک نمی آموزند و ثروتشان با بر گشتن چرخ روز گار در چشم به هم زدنی محو و نابود می شود. و این یعنی اگر در طلاطم روزگار ثروت خانواده از بین برود زندگی کودک نیز همراه آن فنا می شود.اما خانواده دوم ضمن فراهم سازی امکانات رفاهی،راه و رسم ثروت آفرینی را به کودک می آموزد. کاملا روشن است که کودک باید به خانواده دوم سپرده شود .

مصاحبه شغلي

در پايان مصاحبه شغلي براي استخدام در شركتي، مدير منابع انساني شركت از مهندس جوان صفر كيلومتر ام آي تي پرسيد: «و براي شروع كار، حقوق مورد انتظار شما چيست؟»
مهندس گفت: «حدود 75000 دلار در سال، بسته به اينكه چه مزايايي داده شود.»
مدير منابع انساني گفت: «خب، نظر شما درباره 5 هفته تعطيلي، 14 روز تعطيلي با حقوق، بيمه كامل درماني و حقوق بازنشستگي ويژه و خودروي شيك و مدل بالاي در اختيار چيست؟»
مهندس جوان از جا پريد و با تعجب پرسيد: «شوخي مي كنيد؟!»
مدير منابع انساني گفت: «بله، اما اول تو شروع كردي.»

مديريتي

مدیریت عصبانیت می خواستم بپرسم کلاسهای مدیریت عصبانیت چطور پیش میره؟

مدیریت زمان و مدیریت علوی

لحظه‌های گرانبهای زندگی كه مجموعاً عمر آدمی را تشكیل می‌دهند ، دارای ارزشهای فراوانی می‌باشند كه توجه و آگاهی و بهره‌برداری صحیح و مناسب از آنها ، موجبات رشد و تعالی را فراهم می‌سازد و غفلت از آنها ، خسرانی عظیم دربردارد و بنابر فرمایش مولای متقیان علی(ع) ، « از دست دادن فرصتها ، مایه غم و اندوه است»[1] .
و چه زیبا سروده است شاعره بزرگ ایرانی ، پروین اعتصامی كه :
گوهر وقت بدین خیرگی از دست مده
 آخر این عمر گرانمایه ، بهایی دارد[2]
هیچ انسانی از وقت و زمان ، بی‌نیاز نیست و چه بسیارند انسانهایی كه از كمبود وقت می‌نالند و دلیل بی‌توجهی به بخشی از امورات زندگی را كمبود وقت می‌دانند. هر چه سطح مسئولیت فرد وسیعتر باشد به همان نسبت نیاز او به وقت بیشتر است زیرا مدت شبانه‌روز برای همه یكسان است و طبیعی است یك مدیر كه با اقسام گوناگون كارها و انواع سلیقه‌ها و توقعات روبروست ، برای پاسخگویی در حیطه مسئولیتش ، بیشترین نیاز را به وقت و زمان دارد لذا آشنایی با فنون « مدیریت زمان » كه در واقع روشهای بهره‌گیری و استفاده از زمان به بهترین وجه را تعلیم می‌دهد ، برای كلیه مدیران لازم و ضروریست . اساس مدیریت زمان ، استفاده مؤثر و بهینه از وقت است و این امر مبتنی بر فرآیند برنامه ریزی می‌باشد كه شامل مراحل زیر است[3]:
1- تعیین دقیق كارهایی كه باید در مدت زمانی مشخص (مثلاً یك روز) انجام شود .
2- اولویت بندی كارها به ترتیب اهمیت لزوم و انجام زودتر آنها .
3- مشخص نمودن اقدامات لازم برای انجام هر كار و تعیین زمانی كه صرف انجام آن كار می‌شود .
4- زمان بندی وقت خویش برای انجام هر كار با توجه به اولویت تعیین شده .
5- انجام هر كار در موعد مشخص خویش به ترتیب اولویت .
با انجام مراحل مذكور، می‌توانیم از زمان خویش بیشترین استفاده را بنماییم و آنگاه باور می‌كنیم كه برای انجام تمام كارها وقت داریم.
در مدیریت اسلامی به ویژه در مدیریت علوی ، تأكیدات فراوانی درباره استفاده بهینه از فرصتها و وقتها شده است كه احادیث و بیانات زیر تنها مشتی از خروار است :
ـ فرصتها زود از دست می‌روند و دیر بازمی‌گردند «امام علی (ع)»[4] .
ـ فرصتها همچون ابر می‌گذرند پس هنگامی كه فرصت نیكویی یافتید ، از آن استفاده كنید« امام علی (ع)»[5].
ـ لحظه‌ها ، عمر را درمی‌نوردند « امام علی (ع)»[6].
ـ شب و روز از تو چیزی می‌گیرند (عمر) پس تو نیز از آنها بهره ببر « امام علی (ع)»[7].
ـ كسی كه فرصتها را غنیمت شمارد ، از غصه‌ها ایمن گردد « امام علی (ع)»[8].
ـ از دست دادن فرصتها در وقت امكان ، حماقت است « امام علی (ع)»[9].
ـ فرصتها ربودنی است ، باید آنها را غنیمت شمرد « امام علی (ع)»[10].
مطالعه در سیره رسول اكرم (ص) و ائمه اطهار – سلام ا… علیهم اجمعین – نیز به خوبی بیانگر این حقیقت است كه آن بزرگواران در تمامی امور خویش منظم بوده و هر كار را دقیقاً به وقت خودش انجام می‌داده‌اند و از واگذاری امور به فردا به شدت پرهیز می‌كرده‌اند. چنانچه امام علی (ع) در عهدنامه خود به مالك می‌فرمایند : « كار هر روز را در همان روز به انجام برسان كه هر روز را كاری است . بهترین وقت هر روز و بزرگترین بخش آن را مخصوص آن كن كه به خدا بپردازی ، هر چند كه اگر در اوقات دیگر نیز نیت پاك كنی و توده مردم از آن نیت پاك در آرامش و آسایش باشند ، همه آن اوقات در راه خدا به كار رفته است»[11].
چنانچه ملاحظه می‌گردد در این بیان ارزشمند ضمن اینكه به انجام هر كار در وقت خویش توصیه شده ، عبادت خداوند در درجه‌بندی فعالیتها از دیدگاه امام ، در اولویت قرار دارد و امام توصیه می‌كند كه بهترین و بیشترین وقت را بدان اختصاص ده . سپس با توضیحی كه در مورد نیت انجام كار می‌فرماید ، خاطر نشان می‌كند كه كار روزانه نیز می‌تواند نوعی طاعت و عبادت باشد ،‌اگر با نیت پاك و در جهت رضای الهی باشد .
امام همچنین در مورد انجام هر كار به وقت خود ،به مالك می‌فرماید : «مبادا هرگز در كاری كه وقت آن نرسیده ، شتاب كنی، یا در كاری كه وقت آن رسیده ، سستی ورزی… تلاش كن تا هر كاری را در جای خود و در زمان مخصوص به خود انجام دهی»[12].
چنانچه گفته شد یكی از عناصرمهم مدیریت زمان كه نقش بسیار مهمی در بهره‌وری از زمان دارد «برنامه ریزی» است . بنابه تعریف ،
برنامه ریزی عبارتست از اتنخاب راه و روش مناسب برای بهتر رسیدن به هدف و یا تدوین و تعیین فعالیتهایی كه باید در محدوده راهها و در چارچوب روشهای مشخص شده انجام پذیرد تا نیل به هدف را میسور سازد[13].
از آنجا كه اسلام ، دینی جامع و كامل است و سعادت انسان را در دنیا و آخرت مدّنظر دارد ، به شدّت به برنامه ریزی معتقد است و اگر بگوییم «دین اسلام» جز برنامه‌ای برای تكامل و رستگاری نیست ، سخن گزافی نگفته‌ایم . لذا می‌بینیم كه در اسلام برای تمام امورات زندگی (از گهواره تا گور) دستور و برنامه تدوین شده است و در هیچ امری، مسلمانان را حیران و سردرگم نگذاشته است .
امام علی(ع) ، خود در آغاز حكومت خویش ، طی خطبه‌ای قرّاء[14] ، برنامه حكومت خویش را به مردم اعلام نمود و آنگاه كه مالك اشتر را به عنوان والی سرزمین مصر ، انتخاب نمود نیز برنامه‌های مهم حكومتی او را چنین بیان می‌دارد : «جمع‌آوری خراج و مالیات ، نبرد با دشمنان ،‌ اصلاح امور مردم و آبادانی شهرها و روستاها»[15].
لذا می‌بینیم كه در مدیریت علوی نیز «برنامه ریزی» نقش بسیار مهم و اساسی دارد وپایه و مبنای مدیریت زمان و تخصیص وقت ، منابع و امكانات می‌باشد .
امام ، حتی به تمامی مؤمنان توصیه می‌نماید كه «برنامه روزانه» برای خود داشته باشند و آن را چنین پیشنهاد می‌نماید : «مؤمن بایدشبانه‌روز خود را به سه قسم تقسیم نماید :
زمانی برای نیایش و عبادت پروردگار، زمانی برای تأمین هزینه زندگی و زمانی برای واداشتن نفس به لذتهایی كه حلال و مایه زیبایی است»[16].
لازم به ذكـر است زمانـی یك فرد می‌تـواند به چنیـن برنامه متعـادل و متكاملی عمل نماید كه به مدیریت وقت خویش بپردازد و در
پرداختن به امور ،‌ افراط و تفریط نكند و همچنین پرداختن به امور جزیی وبی‌اهمیت، او را از امور اصلی و مهم بازندارد . امام علی (ع) در این مورد می‌فرماید : «كسی كه به امور زاید بپردازد ، امور مهم و مورد آرزوی خود را از دست می‌دهد»[17].
در جای دیگر فرموده‌اند : «آنچه كه به تو مربوط نیست، رها كن و به امور مهمی كه مایه نجات توست بپرداز»[18].
لذا رعایت قاعده اهّم و مهم و پرداختن به امور اهّم پیش از امور مهم از تكنیكها و روشهای مدیریت زمان می‌باشد و در بهره‌وری از وقت بسیار مؤثر و كارساز است . همچنین یكی دیگر از تكنیكهای مدیریت زمان، «حسابرسی از وقت» می‌باشد . هر شخصی مكلّف است كه در پایان هر روز بیندیشد كه امروز ، وقتش را چگونه و در چه امری صرف كرده است ؟ و آیا به برنامه‌ای كه از پیش طراحی نموده بود عمل كرده است یا خیر ؟ چنین رویكردی سبب كشف علل اتلاف وقت و تصمیم‌گیری برای مدیریت بهتر بر وقت و زمان می‌گردد و سرانجام به بهینه‌سازی اوقات برای انجام امور مهم و ضروری منجر خواهد شد .
------------------------------------------------------------------
۱) غرر الحكم – ج 1 – ص 272 .
۲) دیوان اشعار پروین اعتصامی .
۳) نگرشی بر مدیریت اسلامی – ص 80 .
۴) غرر الحكم – ج 2 - ص 113 .
۵)همان منبع – ج 2 – ص 573 .
۶) همان منبع – ج 1 – ص 94 .
۷) غرر الحكم – ج 2 – ص 667 .
۸) همان منبع – ج 2 – ص 275 .
۹) همان منبع – ج 2 – ص 276 .
۱۰) همان منبع – ج 2 - ص 273 .
۱۱) نهج البلاغه – نامه 53 – ترجمه محمد دشتی .
۱۲)نهج البلاغه نامه 53 – ترجمه محمد دشتی .
۱۳) نگرشی بر مدیریت اسلامی – ص 80 .
۱۴) نهج البلاغه – خطبه 16 .
۱۵) نهج البلاغه – نامه 53 .
۱۶)نهج البلاغه – حكمت 390 .
۱۷) غرر الحكم – ج 2 – ص 336 .
۱۸) غرر الحكم – ج 4 – ص 18